Ontdek het verhaal van mevrouw Bouwman-Wouterse en haar herinneringen aan Hellevoetsluis in oorlogstijd.
Wil Bouwman-Wouterse groeide op in Hellevoetsluis, in een tijd dat het stadje nog klein was en iedereen elkaar kende. Ze werd geboren in 1924 in de Molenstraat, een levendige straat waar buren elkaar hielpen en kinderen samen op straat speelden. Haar vader was voorzitter van de Oranjevereniging, waardoor er op feestdagen altijd iets te beleven was. De straat werd versierd met vlaggetjes en lampionnen en voor de kinderen voelde dat als een groot feest. Het zijn herinneringen waar ze nog altijd met een glimlach aan terugdenkt.
Met het uitbreken van de Tweede Wereldoorlog veranderde het leven in Hellevoetsluis ingrijpend. Wil was toen zelf 16 jaar oud. Door de strategische ligging kreeg Hellevoetsluis te maken met de Duitse bezetting. Grote delen van de stad werden afgebroken en bewoners moesten hun gedwongen hun huizen verlaten. In het dagelijks leven was de oorlog voortdurend merkbaar. Wanneer vliegtuigen overkwamen, begon het lucht-afweergeschut te schieten. Dat geluid maakte een diepe indruk op de inwoners. “Dan kroop je ergens onder of zocht je een veilig plek,” herinnert Wil zich. Het was een geluid dat meteen spanning bracht, omdat niemand wist wat er ging gebeuren.
In en rond de stad verschenen bovendien steeds meer bunkers en verdedigingswerken als onderdeel van de Duitse kustverdediging. Voor veel inwoners bleven deze bouwwerken geheimzinnig. “Dat kon je niet laten zien,” vertelde ze. “Als je te nieuwsgierig was, werd je opgepakt.” Toch maakten deze betonnen bouwwerken deel uit van het nieuwe landschap waarin de bewoners hun dagelijkse leven moesten voortzetten. Soms leidde de oorlog ook tot vreemde situaties. Duitse soldaten kwamen bijvoorbeeld boodschappen doen in de winkel waar Wil toen werkte. Ze groetten hen vriendelijke, alsof het een gewone dag was. Voor de inwoners voelden dat vaak ongemakkelijk: het dagelijkse leven ging door, terwijl de oorlog, angst en onzekerheid overal aanwezig waren.
Na de oorlog bleef Hellevoetsluis zwaar beschadigd achter. Veel van de oude stad was verdwenen en er woonden nog maar zo’n 700 mensen. Toch krabbelde de stad langzaam weer op. Voor Wil bleef het altijd haar stad: een plek voor herinnering aan haar jeugd, een oorlog en een gemeenschap die ondanks alles bleef bestaan.
Ontdek het verhaal van mevrouw Nel Kap en haar herinneringen aan Rockanje in oorlogstijd.
Nel Poldervaart-Kap groeide op in Rockanje in een gezin van tuinders. Het leven op de tuinderij draaide om hard werken. Het gezin begon met een klein stukje land en één koe, maar het bedrijf werd langzaam uitgebreid. Nel werkte al jong mee op het land. Ze hielp met het krenten van druiven, verzorgde de dieren en deed allerlei klusjes op het bedrijf. “Je werkte gewoon mee. Dat hoorde erbij,” vertelde ze later. In het dorp kende iedereen elkaar en mensen stonden voor elkaar klaar. Het was een eenvoudige, maar hechte gemeenschap.
Toen de Tweede Wereldoorlog uitbrak, veranderde het leven in Rockanje. Op de tuinderij werd voedsel verbouwd, maar veel daarvan moest worden geregistreerd en ingeleverd bij de Duitse bezetters. Toch probeerde het gezin van Nel altijd iets achter te houden voor zichzelf en voor andere die het nodig hadden. Soms werd er stiekem een varken geslacht of boter gemaakt zonder dat de Duitsers het wisten. Nel had een belangrijke taak: “Ik moest op de uitkijk staan,” herinnerde ze zich. “Als er iemand aankwam, konden we alles snel verstoppen.”
Tijdens de oorlog kwam Nel onverwacht in aanraking met het verzet. In een huis waar zij werkte, bleek een Engelse piloot ondergedoken te zitten. Daar kwamen ook verzetsmensen bijeen. Zonder precies te beseffen hoe gevaarlijk dat was, bracht Nel soms briefjes rond. Later hoorde ze dat de mensen die de piloot hadden verborgen, waren opgepakt en gefusilleerd. Dat nieuws maakte een blijvende, diepe indruk op haar.
Ondanks de spanningen ging het gewone leven zoveel mogelijk door. In 1942, toen Nel zelf 16 jaar oud was, ontmoette ze tijdens een dansavond haar toekomstige man. In een tijd vol onzekerheid groeide er toch een relatie. Ze bleven elkaar zien, ook tijdens de moeilijke oorlogsjaren.
Disclaimer & bronvermelding: De verhalen zijn aangeleverd door de deelnemende locaties en betrokken vrijwilligers van Bunkerdag en gebaseerd op persoonlijke herinneringen van betrokkenen. Deze zijn subjectief en kunnen afwijken van historische feiten of door anderen anders worden ervaren. Aan de inhoud kunnen geen rechten worden ontleend.